Podział majątku w Bytomiu – adwokat po rozwodzie

Zakres pomocy kancelarii

Poradniki o podziale majątku

Jak wygląda współpraca krok po kroku?

1. 1. Inwentaryzacja
   Zbieramy dokumenty i tworzymy tabelę składników, wartości, długu i źródła nabycia.
2. 2. Wycena i roszczenia
   Ustalamy, co wymaga biegłego oraz jakie nakłady, spłaty i udziały są sporne.
3. 3. Negocjacje albo wniosek
   Przedstawiamy wariant ugodowy lub wszczynamy postępowanie z kompletem żądań.
4. 4. Rozliczenie i wykonanie
   Kontrolujemy spłaty, wydanie rzeczy, wpisy w księgach i dalsze rozliczenia kredytu.

Co daje uporządkowane prowadzenie sprawy?

Kiedy można przeprowadzić podział majątku?

Podział majątku wspólnego jest możliwy po ustaniu wspólności ustawowej, najczęściej wskutek prawomocnego rozwodu, separacji, zawarcia umowy ustanawiającej rozdzielność albo prawomocnego orzeczenia sądu ustanawiającego rozdzielność. Sam faktyczny rozpad związku nie kończy wspólności.

Podział może nastąpić w drodze umowy, a gdy obejmuje nieruchomość – w formie aktu notarialnego. Jeżeli nie ma porozumienia, sprawę rozpoznaje sąd rejonowy w postępowaniu nieprocesowym. Wyjątkowo sąd rozwodowy może podzielić majątek w wyroku, jeżeli nie spowoduje to nadmiernej zwłoki.

Co wchodzi do majątku wspólnego?

Wspólność ustawowa obejmuje co do zasady przedmioty nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków albo jednego z nich, w tym wynagrodzenia, dochody z działalności i dochody z majątku. O kwalifikacji nie decyduje wyłącznie to, na kogo wystawiono fakturę lub wpisano nieruchomość.

Do majątku osobistego należą m.in. składniki nabyte przed małżeństwem, przez dziedziczenie lub darowiznę, prawa ściśle osobiste oraz przedmioty nabyte w zamian za majątek osobisty, z wyjątkami ustawowymi. Każdy składnik trzeba ocenić według źródła nabycia i daty.

Sposoby podziału

Możliwy jest fizyczny podział rzeczy, przyznanie jej jednemu małżonkowi ze spłatą albo sprzedaż i podział ceny. W przypadku nieruchomości najczęściej rozważa się przyznanie mieszkania jednej stronie, jeżeli ma zdolność do spłaty i przejęcia ciężaru ekonomicznego.

Sąd bierze pod uwagę wartość składników i możliwość realnego wykonania postanowienia. Żądanie wysokiej spłaty w krótkim terminie powinno być poparte analizą płynności; czasem celowe są raty i zabezpieczenie.

Równe i nierówne udziały

Zasadą są równe udziały. Nierówne udziały nie wynikają automatycznie z różnicy dochodów ani z winy w rozwodzie. Trzeba wykazać ważne powody oraz różny stopień przyczynienia się do powstania majątku, przy czym uwzględnia się także osobistą pracę przy wychowaniu dzieci i prowadzeniu domu.

Żądanie nierównych udziałów wymaga konkretnych faktów i dowodów, np. długotrwałego trwonienia wspólnych środków, uporczywego nieprzyczyniania się mimo możliwości albo finansowania majątku z własnych zasobów w szczególnych okolicznościach. Sąd ocenia całe małżeństwo, nie pojedynczy incydent.

Nakłady, wydatki i spłacone długi

W postępowaniu rozlicza się nakłady i wydatki między majątkiem wspólnym a osobistymi. Przykładem jest remont nieruchomości należącej do jednego małżonka za wspólne pieniądze albo wkład własny do wspólnego mieszkania pochodzący z darowizny dla jednego z nich.

Roszczenia trzeba sformułować, wyliczyć i udowodnić. Znaczenie mają przelewy, umowy, faktury, zeznania, dokumentacja budowy i opinia biegłego. Nie każdy wydatek podlega zwrotowi, zwłaszcza gdy został zużyty na zwykłe potrzeby rodziny.

Mieszkanie z kredytem hipotecznym

Podział majątku dotyczy aktywów między małżonkami i co do zasady nie zmienia umowy z bankiem. Przyznanie mieszkania jednej osobie nie zwalnia drugiej z długu bez zgody wierzyciela. Dlatego ugoda lub wniosek powinny uwzględniać rozmowy z bankiem.

Według utrwalonego kierunku Sądu Najwyższego w typowej sytuacji hipoteka nie pomniejsza wartości nieruchomości przy podziale aktywów. Spłaty kredytu dokonane po ustaniu wspólności mogą natomiast rodzić roszczenie między byłymi małżonkami.

Firma, udziały i działalność gospodarcza

Do rozliczenia mogą wejść przedsiębiorstwo, składniki używane w działalności, udziały nabyte w czasie wspólności, wierzytelności i środki na rachunkach. Trzeba odróżnić prawo należące do małżonka od ekonomicznej wartości finansowanej z majątku wspólnego.

Wycena firmy wymaga analizy aktywów, zobowiązań, dochodów, zdolności do generowania zysków i praw niematerialnych. Nie można opierać się wyłącznie na wartości księgowej albo saldzie rachunku w dniu rozwodu.

Dokumenty i dowody

Podstawowy zestaw to wyrok rozwodowy albo dokument ustanawiający rozdzielność, księgi wieczyste, umowy nabycia, wyciągi bankowe, dokumenty kredytowe, deklaracje podatkowe, informacje o pojazdach, spółkach, inwestycjach i ruchomościach. Przy nakładach potrzebne są dowody źródła środków.

Wniosek powinien wskazywać pełny skład i proponowaną wartość. Pominięcie roszczeń o nakłady lub żądania nierównych udziałów może ograniczyć możliwość ich późniejszego dochodzenia, dlatego inwentaryzację wykonuje się przed rozpoczęciem negocjacji.

Podział majątku małżonków a rozliczenia partnerów

Przepisy KRO o majątku wspólnym dotyczą małżonków. Partnerzy nieformalni nie mają ustawowej wspólności majątkowej tylko dlatego, że żyją razem. Ich rozliczenia opierają się na tytułach własności, współwłasności, bezpodstawnym wzbogaceniu, pożyczce albo innych stosunkach cywilnych.

Nie należy łączyć obu kategorii w jednym żądaniu. Materiały i strategię trzeba dobrać do podstawy prawnej konkretnego składnika.

Skład według daty, wartość według aktualnych cen

W sprawie trzeba odróżnić moment ustalania składu majątku od momentu wyceny. Co do zasady bada się, jakie składniki należały do wspólności w chwili jej ustania, a wartość określa się według aktualnego stanu i cen właściwych dla rozstrzygnięcia, z uwzględnieniem zasad dotyczących konkretnego składnika.

Ta różnica ma duże znaczenie przy nieruchomościach, firmie i rzeczach, które zyskały albo straciły na wartości. Strona nie powinna opierać żądania wyłącznie na cenie zakupu sprzed wielu lat.

Jak zabezpieczyć dokumenty i wykonanie?

Przed konfliktem o dowody warto pobrać legalnie dostępne wyciągi, umowy, deklaracje, dokumenty księgowe i informacje z rejestrów. Jeżeli istnieje konkretne ryzyko zbycia aktywa lub wyprowadzenia środków, można rozważyć wniosek o zabezpieczenie dostosowany do zagrożenia.

Na końcu zabezpieczenia wymaga również spłata. Termin, raty, odsetki i źródło finansowania powinny być realne. Ugoda lub postanowienie, którego strona nie jest w stanie wykonać, nie kończy konfliktu.

Podział małżeński, dział spadku i rozliczenie partnerów to różne sprawy

Podział majątku wspólnego opiera się na KRO i dotyczy małżonków po ustaniu wspólności. Dział spadku dotyczy współuprawnionych spadkobierców, a rozliczenie partnerów nieformalnych opiera się na prawie własności, współwłasności i roszczeniach cywilnych. Podobieństwo ekonomiczne nie oznacza wspólnej podstawy prawnej.

Klaster celowo nie łączy tych intencji. Chroni to poprawność prawną i zapobiega kanibalizacji z istniejącym materiałem o dziale spadku.

Najczęstsze pytania